Швейцарын Холбооны Улсын Женев хотноо 2023 оны 08 дугаар сарын 17, 18-ны өдрүүдэд зохион байгуулагдсан НҮБ-ын Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүсийн эрхийн тухай хорооны 29 дүгээр хуралдаанаар Конвенцын хэрэгжилтийн талаарх Монгол Улсын Засгийн газрын ээлжит 2 болон 3 дугаар тайланг хэлэлцэхэд Монгол Улсын Хүний эрхийн Үндэсний Комиссыг төлөөлж, Комиссын гишүүн Г.Нарантуяагийн хийсэн хаалтын үгийг Монгол, Англи хэлээр хүргэж байна.
Орчуулга
ХААЛТЫН ҮГ
ХӨГЖЛИЙН БЭРХШЭЭЛТЭЙ ХҮМҮҮСИЙН ЭРХИЙН ТУХАЙ КОНВЕНЦЫН ХЭРЭГЖИЛТИЙН ТАЛААРХ МОНГОЛ УЛСЫН ЗАСГИЙН ГАЗРЫН ЭЭЛЖИТ ГУРАВ БОЛОН ДӨРӨВ ДЭХ ИЛТГЭЛИЙН ХЭЛЭЛЦҮҮЛЭГ
НҮБ-ын Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүсийн эрхийн хорооны дарга, Хорооны хүндэт гишүүд, Монгол Улсын Засгийн газрын төлөөлөгчид, хүний эрхийн төлөө хамтран зүтгэгчид, хатагтай, ноёд оо.
Бид энэхүү хэлэлцүүлгийг өндөрлөж байгаа энэ үед миний бие талархал, зоримог шийдэмгий байдлаар дүүрэн байна. Бид ололт амжилт, сорилт бэрхшээлээ хүлээн зөвшөөрч, илэн далангүй, бүтээлчээр саналаа солилцлоо. Хэлэлцүүлэг нь Монгол Улсад хүртээмжтэй болон тэгш байдлыг дэмжих эрмэлзлэл бий болохыг, ахиц дэвшил гарч байгааг харууллаа. Түүнчлэн, цаашид өөрчлөх ёстой асуудлуудаа ч хэлэлцлээ.
Хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүсийн эрхийн тухай НҮБ-ын конвенцыг хэрэгжүүлэх талаар Монгол Улсын авч байгаа арга хэмжээг чин сэтгэлээсээ сонирхож, анхаарч, зөвлөмж боловсруулсан Хороонд чин сэтгэлээсээ талархал илэрхийлье. Та бүхний туршлага бидний ойлголтыг төгөлдөршүүлж, цаашдын үйл ажиллагааны замын зураг болох болно. Хорооны дүгнэлт, зөвлөмжүүд нь Монгол Улсын өвөрмөц нөхцөл байдлын онцлог болох хүн амын динамик, эдийн засгийн чадамж, түүх, соёл, эрх зүйн системийг зохих ёсоор тусгаж, хөгжлийн бэрхшээлтэй Монголчуудын амьдралд бодитой өөрчлөлт авчирч чадах, хэрэгжүүлэх боломжтой, тодорхой байх болтугай!
Хэлэлцүүлэгт оролцсон Монгол Улсын Засгийн газрын төлөөлөгчид та бүхний хичээл зүтгэл, оролцоог сайшааж байна. Та бүхний асуултад хариулж, туршлагаа хуваалцсан байдал, хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүсийн дуу хоолойг сонсох хүсэл эрмэлзэл асуудал хандах ил тод, хариуцлагатай байдлын илэрхийлэл боллоо. Энд бий болсон боломж, эрч хүчийг хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүсийн эрхийг хэрэгжүүлэхэд бодитой ахиц гаргахад ашиглая.
Өөрсдийн нөхцөл байдал, үзэл бодлоо хуваалцсан хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүс, иргэний нийгмийн төлөөлөгчдөө. Та бүхний зориг, тууштай байдал бид бүгдэд урам зориг өглөө. Хүртээмжтэй нийгмийг бий болгох нь зөвхөн бодлого тодорхойлох асуудал биш, хүний амьдралын үйл хэрэг болохыг Та бүхний дуу хоолой санууллаа.
Энэ хэлэлцүүлгийг өндөрлүүлэх эгшинд бидний амжилтыг хэмжих бодит шалгуур нь боловсруулж баталсан бодлого бус, бодлогын үр дүнд өөрчлөгдөж байгаа хүмүүсийн амьдрах болохыг эргэн нэг саная. Энэ шалгуур бол сургуульд сурах болсон хүүхдүүдийн нүүрэнд тодорсон инээмсэглэл, эмнэлгийн тусламж саадгүй авч, ажил хөдөлмөр эрхлэх болсон хүмүүсийн итгэл дүүрэн дуу хоолой юм. Энэ шалгуур бол нийгмийн бүх орчин, эд эс өөрт нь хамаатай, өөрийнх нь болохыг мэдэрсэн хүмүүсийн мэдрэмж юм.
Монгол Улсын Хүний эрхийн Үндэсний Комиссын өмнөөс Та бүхэнд дахин талархал илэрхийлье.
БҮТЭН БИЧЛЭГ ҮЗЭХ
Эх хувь
CLOSING SPEECH
THE INTERACTIVE DIALOGUE OF THE UN COMMITTEE ON THE RIGHTS OF PERSONS WITH DISABILITIES WITH THE GOVERNMENT OF MONGOLIA ON THE IMPLEMENTATION OF THE UN CONVENTION ON THE
RIGHTS OF PERSONS WITH DISABILITIES
Distinguished Chairperson, esteemed members of the UN Committee on the Rights of Persons with Disabilities, distinguished representatives of the Government of Mongolia, fellow participants, ladies and gentlemen,
As we bring this interactive dialogue to a close, I am filled with a sense of deep gratitude and renewed determination. We have engaged in a candid and constructive exchange, acknowledging our achievements and challenges. The discussions have illuminated the progress made in Mongolia, driven by the determination to promote inclusivity and equality. We have also recognised the areas where further efforts are required.
I would like to express my heartfelt appreciation to the Committee for their insights, recommendations, and genuine interest in Mongolia's efforts toward implementing the UN Convention on the Rights of Persons with Disabilities. Your expertise has enriched our understanding and provided a roadmap for future action. May the Committee’s concluding observations appropriately reflect Mongolia's unique contextual features, such as population dynamics, economic capacity, culture and history, and legal system, and be practical, achievable, and precise to bring meaningful change in the lives of Mongolians with disabilities!
To the representatives of the Government of Mongolia, I commend your dedication and engagement in this dialogue. Your willingness to address questions, share experiences, and listen to the voices of persons with disabilities demonstrates a commitment to transparency and accountability. Let us use the momentum generated here to drive further progress in realising the rights of persons with disabilities.
To the persons with disabilities and civil society advocates who have shared their stories and perspectives, your courage and resilience inspire us all. Your voices remind us that the journey toward inclusivity is not just a policy endeavour but a profoundly human endeavour.
As we depart from this dialogue, let us remember that the accurate measure of our success lies not only in the policies we enact but in the lives we touch. It is in the smiles of children with disabilities who are now attending school, the empowered voices of individuals accessing healthcare and employment opportunities, and the sense of belonging that permeates every facet of society.
On behalf of the National Human Rights Commission of Mongolia, I thank you, all.